درباره نام تاريخي اين شهر مورخين اختلاف نظر دارند بعضي بر اين عقيدهاند كه نرسي هفتمين پادشاه ساساني آن را آباد كرده و به همين خاطر نام نرسي به آن اطلاق شده و نام نير از نرسي گرفته شده است كه خود به معني واصل به حق آمده است( كه در ميان مردم منطقه هم به همين معني شهرت فراوان دارد). دستهاي نيز معتقدند نير در واقع به صورت نيّر تلفظ ميشده كه آتشكده نيّر اعظم (واقع در اطراف نير) موجب پيدايش اين نام گرديده و در بر گيرنده معني نور و درخشندگي است و عدهاي نيز همان نام نير را قبول دارند و به معني پوشيده شده از نيهاي به هم پيچيده و به معناي نيريز.
به عقيده صاحبان آثاري چون معجم البلدان، تاريخ يعقوبي، مراصد و الاطلاع، مسالك و ممالك و برهان قاطع و همچنين به نظر علامه دهخدا كلمه نير برگرفته از كلمه نريز و به معناي قرارستاق (اردوگاه جنگجويان مغول كه در آن زمان در اين منطقه بوده) ميباشد.
:: موضوعات مرتبط:
مردم شناسی